موتور پیستونی

Piston engine

موتور و پیشرانش

موتور پیستونی هواپیما، مثل موتور خودرو، سوخت را در سیلندرها با احتراق درون‌سوز می‌سوزاند و پیستون‌ها را بالا و پایین می‌راند تا ملخ بچرخد. هنوز موتور غالب هواپیماهای آموزشی و شخصی سبک است، جایی که سادگی و هزینهٔ پایین از بازده بالای توربین مهم‌تر است.

چرا در هوانوردی عمومی هنوز رایج است

موتور توربینی، چه توربوپراپ چه توربوفن، برای هواپیماهای سبک آموزشی و شخصی گران و بیش از حد نیاز است؛ ساخت و تعمیر و سوخت آن هم پیچیده‌تر از موتور پیستونی است. برای هواپیمایی که چهار سرنشین را روی مسیری کوتاه می‌برد، موتور پیستونی سبک‌تر، ارزان‌تر و در دسترس‌تر می‌ماند.

بیشتر موتورهای پیستونی هواپیما، برخلاف موتور خودرو، از نوع پیستون‌های افقی مقابل‌هم هستند؛ آرایشی که موتور را پهن و کوتاه و راحت برای نصب زیر یک ناسل باریک می‌کند. برخی هواپیماهای قدیمی‌تر و بزرگ‌تر از موتور رادیال با پیستون‌های چیده‌شده به‌صورت دایره استفاده می‌کردند.

سوخت و محدودیت ارتفاع

موتور پیستونی هواپیما معمولاً از بنزین هوانوردی موسوم به Avgas 100LL می‌سوزد، سوختی سرب‌دار که با بنزین خودرو فرق دارد و نباید با سوخت جت اشتباه شود؛ سوخت جت برای موتورهای توربینی است، نه پیستونی. چند طرح موتور پیستونی دیزلی هم وجود دارد که سوخت جت می‌سوزاند، اما هنوز بخش کوچکی از ناوگان سبک را تشکیل می‌دهد.

چگالی هوا با افزایش ارتفاع کم می‌شود و توان موتور پیستونی طبیعی، یعنی بدون توربوشارژر، با آن افت می‌کند؛ به همین دلیل بیشتر هواپیماهای پیستونی سبک زیر حدود سه تا چهار هزار متر پرواز می‌کنند مگر آنکه توربوشارژر یا کمپرسور برایشان تعبیه شده باشد.