سامانهٔ برق و APU

Electrical system and APU

ساختار و سامانه‌ها

برق هواپیما را ژنراتورهایی تأمین می‌کنند که موتورهای اصلی می‌چرخانند؛ یک موتور کوچک کمکی به نام APU در دم هواپیما، برق و هوای فشرده روی زمین بدون روشن‌کردن موتورهای اصلی و در پرواز نیز به‌عنوان پشتیبان فراهم می‌کند.

ژنراتورهای اصلی

هر موتور اصلی هواپیما یک ژنراتور را می‌چرخاند که برق متناوب، معمولاً با فرکانس 400 هرتز به‌جای 50 یا 60 هرتز رایج در برق خانگی، تولید می‌کند. این برق برای روشنایی، رایانه‌های ناوبری، پمپ‌های سوخت و ده‌ها سامانهٔ دیگر استفاده می‌شود.

APU چیست

APU یا واحد قدرت کمکی، یک موتور توربینی کوچک است که معمولاً در انتهای دم هواپیما جا گرفته و مستقل از موتورهای اصلی کار می‌کند. کاربرد اصلی آن روی زمین است: پیش از روشن‌شدن موتورهای اصلی، برق و هوای فشرده برای تهویه و روشنایی کابین و برای استارت خود موتورهای اصلی از APU تأمین می‌شود.

در پرواز، APU در بسیاری از هواپیماها به‌عنوان منبع پشتیبان برق و هوا در دسترس است، به‌ویژه در پروازهای دوموتوره روی مسیرهای طولانی که از آب یا مناطق بی‌فرودگاه عبور می‌کنند و مقررات به وجود این پشتیبان نیاز دارند.

باتری و منابع اضطراری

باتری هواپیما برای استارت اولیهٔ APU و برای تأمین برق حداقلی سامانه‌های حیاتی در صورت از دست رفتن همهٔ ژنراتورها استفاده می‌شود؛ ظرفیت آن معمولاً برای چند دقیقه تا چند ده دقیقه کفایت می‌کند، نه برای کل پرواز.

در آخرین لایهٔ پشتیبان، توربین بادی اضطراری که در سامانهٔ هیدرولیک نیز توضیح داده شده می‌تواند برق حداقلی هم تولید کند تا رایانه‌های حیاتی پرواز روشن بمانند.

نمونه‌ای از ریسک برق: باتری‌های لیتیومی 787

در سال 2013، چند مورد داغ‌شدن و آتش‌گرفتن باتری‌های لیتیوم-یون بوئینگ 787 در دو حادثهٔ جداگانه باعث شد ناوگان جهانی این مدل به مدت چند ماه زمین‌گیر شود تا محفظهٔ جدیدی برای مهار احتمالی آتش باتری طراحی و نصب شود. این حادثه نمونه‌ای است از اینکه چگونه یک قطعهٔ نسبتاً کوچک در سامانهٔ برق می‌تواند کل ناوگان یک مدل را متوقف کند.